NRK Meny
Normal

Slottet stiller ut dei kongelege bunadene

I sommar blir bunadene og dei samiske draktene til kongefamilien stilte ut i Dronning Sonja Kunststall, i ei utstilling som skal vise den norske kulturarven i dei kongelege samlingane.

Pressevisning Dronning Sonja KunstStall, utstillingen "Tradisjon og inspirasjon"

Under opninga hadde dronning Sonja og kronprinsesse Mette Marit på seg bunader som etter kvart skal bli ein del av utstillinga «Tradisjon og inspirasjon: Norsk kulturarv i de kongelige samlinger».

Foto: Fredrik Hagen / NTB scanpix

Dei kongelege har fleire bunader kvar, som ofte blir brukte i offentlege samanhengar. Bunaden er blant anna festantrekk for kvinnene under jubileum. Fleire av draktene har gått i arv i kongefamilien, medan andre er gåver.

I sommar kan publikum sjå bunadene og dei samiske draktene til kongefamilien stilte ut saman med kunstverk og kulturhistoriske skattar i kunststallen dronning Sonja fekk i gåve av kong Harald då ho fylte 80 år.

Pressevisning Dronning Sonja KunstStall, utstillingen "Tradisjon og inspirasjon"

I tillegg til vaksenbunader, blir det også stilt ut barnebunader som har vore brukt i to generasjonar i kongefamilien.

Foto: Fredrik Hagen / NTB scanpix

Blant bunadene som er stilte ut er Hardangerbunaden, Rondastakk og Askerbunaden. Under opninga tysdag, kom både dronning Sonja og kronprinsesse Mette Marit i bunader som seinare skal bli ein del av utstillinga.

Favorittdrakta

Dronning Sonja har fått fleire bunader i gåve opp gjennom tida. Ho fekk Rondastakk gåve frå kommunane i Oppland då ho fylte 50 år, og Namdalsbunad då besøkte Nord-Trøndelag i 1987. Men favoritten hennar er bunaden frå Aust-Telemark.

– Raudtrøyebunaden frå Aust-Telemark er liksom mest min bunad. Den fekk eg av mora mi i samband med bryllaupet vårt. Familien min kjem frå Telemark, og då synest eg det var naturleg for meg å velje denne bunaden, har ho sagt.

Dronning Sonja i bunad fra Øst-Telemark

Bunaden frå Aust-Telemark er favoritten til dronning Sonja. Ho fekk bunaden i gåve frå mora då ho gifte seg med dåverande kronprins Harald.

Foto: orm Kallestad / Scanpix

Prinsesse Märtha Louise har bunad frå Aust-Telemark. Ho fekk ein bunad som tidlegare hadde tilhøyrt kronprinsesse Märtha i konfirmasjonsgåve.

Pressevisning Dronning Sonja KunstStall, utstillingen "Tradisjon og inspirasjon"

Det er mykje som høyrer til ein bunad med sølv og handbroderte skjorter. Her er samlinga av kongelege bunadsknivar.

Foto: Fredrik Hagen / NTB scanpix

I opningstalen snakka dronninga om korleis mange har identiteten knytt til ein bunad:

– Bunaden fortel vanlegvis kvar ein kjem frå. Det er eit vakkert identitetsmerke. I vår familie er vi så heldige å ha bunader, drakter og kofter i vårt eige, som gjer at vi kan vere «heime» i mange delar av landet.

Klesskifte skapte reaksjonar

Kronprinsesse Mette Marit har sju bunader, blant anna frå Hardanger, Rogaland og Asker, som ho vekslar mellom. Ho har blant anna ein Rogalandsbunad som mormora frå Jæren hadde brodert i konfirmasjonsgåve og ein Hardangerbunad ho fekk i bryllaupsgåve i 2001.

17. mai på Skaugum

Det har blitt ein tradisjon at heile kronprinsfamilien er iført bunader når dei helsar barnetoget på Skaugum i Asker.

Foto: Terje Pedersen / NTB scanpix

Kronprinsparet har også fått Askerbunad frå Husfliden og Asker kommune. Sidan 2007 har kronprinsfamilien helsa barnetoget i Asker i bunad.

I 2016 helsa Mette Marit toget i Asker med ein Rogalandsbunad. Men då ho seinare på dagen helsa barnetoget på Slottsplassen, hadde ho bytta til Hardangerbunad. Det hadde ikkje NRK sin kommentator fått med seg, og det skapte reaksjonar, melde Dagbladet.

Sonja og Harald i samedrakt i 1969

Dåverande kronprinsesse Sonja og kronprins Harald fekk samiske drakter i gåve då dei besøkte Karasjok i 1969. Seinare har også dagens kronprinspar fått samiske drakter i gåve. Draktene blir også stilte ut i sommar.

Foto: Jan Dahl / NTB scanpix

Kulturstrøm

  • Skryt til «Mission Impossible»

    Den nye «Mission Impossible»-filmen, som delvis er spelt inn i Noreg, får skryt av internasjonal presse. Det skriv VG. Rolling Stone Magazine, Los Angeles Times og Entertainment Weekly er blant dei som rosar filmen. Scena der Tom Cruise heng og dinglar utfor Preikestolen får mykje merksemd. Men Noreg er ikkje nemnt i filmen; fjellplatået er lagt til India.

    MISSION: IMPOSSIBLE - FALLOUT
    Foto: Paramount Pictures
  • Spillerom direkte frå Moldejazz

    Spillerom, NRK P2 sitt musikkprogram, sender live frå Moldejazz denne veka. I dag byr dei på live musikk og fuglekikking med hovudartisten Maria Schneider.

    Vi sender direkte fra Alexandraparken i Molde, der Moldejazz er i full gang. Programleder Tine Skolmen får besøk av aktuelle gjester og festivalmusikere på scenen. Dagens liveband: Ensemble Eliassen.
  • Ny studie om kvinner i film

    Mannlege kritikarar er meir skeptiske til filmar med kvinner i, enn kva kvinnelege kritikarar er, skriv The New York Times. Det viser ein ny studie frå San Diego State University. Studien tar for seg kritikkar publisert på nettstaden Rotten tomatoes. Forskarane finn at kvinnelege kritikarar i gjennomsnitt gir filmar med kvinner i ei vurdering på 74 prosent, medan dei mannlege kritikarane gir 62 prosent i gjennomsnitt til dei same filmane(stjerner og terningkast er gjort om til prosent i studien).