Fann 30 plastposar i magen på den sjeldne kvalen

Gåsenebbkvalen var aldri dokumentert i Noreg før han blei avliva. I magesekken fann forskarane 30 plastposar og store mengder småplast.

Magesekken til avlivet gåsenebbhval

PROPPFULL: Over 30 plastposar og store mengder mikroplast blei henta ut av magesekken til den sjuke og avliva gåsenebbkvalen.

Foto: Christoph Noever / Universitetet i Bergen

Det var reint tilfeldig at zoologar ved Universitetet i Bergen blei gjort merksame på kvalen som stranda på Sotra utanfor Bergen i helga.

Det ein lenge trudde var ein grindkval hadde gått seg fast tre gongar før viltnemnda tok livet av kvalen, som bar preg av å vera sjuk.

Tysdag starta forskarane på jobben med å gjera den to tonns tunge gåsenebbkvalen til museumsobjekt.

Sjå bileta:

Gå til forsiden

Her slaktes den sjeldne hvalen

Slakter sjelden hval i Bergen

Her slaktes den sjeldne hvalen

9 bilder

    Fann 30 heile plastposar

    Etter eit hektisk døger med partering og sortering av kjøt, spekk, bein og galle viser det seg at sjukdomsbiletet også er av det makabre slaget.

    – Magen var heilt fullstoppa av plast. Rundt 30 plastposar i tillegg til ein del småplast. Det er veldig trist, fortel zoolog og førsteamanuensis Terje Lislevand ved Universitetet i Bergen.

    Plastposer i hvalmage

    VERDSPROBLEM: Ifølgje FN hamnar over 8 millionar tonn plastsøppel i verdshava årleg. Plast blei gåsenebbkvalen sin bane.

    Foto: Terje Lislevand / Universitetet i Bergen

    Til saman brukte fem personar seks timar på å partera leivningane. Også store mengder mindre plast, såkalla mikroplast, blei fjerna frå magesekken, i tillegg til brødposar og sjokoladepapir.

    Kvalen hadde eit relativt tynt lag med spekk, noko som tyder på at han var utmagra.

    – Funna er ikkje overraskande, men klart det er trist å oppdaga så store mengder, fortel Lislevand.

    Terje Lislevand

    TRIST: Zoolog Terje Lislevand er ikkje overraska over plastfunna i kvalkadaveret.– Dette syner berre kor stort problemet er.

    Foto: Britt Kristin Ese / NRK

    Fullstending tom for næring

    Tarmsystemet var fullstendig tømt for næring. Berre vanskeleg fordøyelege restar frå eit blekkspruthovud låg att i magesekken. Alt tyder på at kvalen har hatt det vondt før den ende sine dagar i den norske skjergarden.

    – Det er det ingen tvil om. Eg tør ikkje anslå kor lang tid det kan ta før han har fylt opp magesekken. I dette tilfelle har plastpartiklar hopa seg opp og skapt ein propp i systemet, seier Lislevand.

    – Dette syner berre kor stort problemet er. Absolutt alt spelar inn i naturen.

    Gåsenebbhval

    SJELDAN: Berre ein årvaken museumskollega i Stavanger hindra at den sjeldne kvalen blei senka midtfjords. Først trudde ein det var ein grindkval.

    Foto: Frederik Økland / NRK

    8 millionar tonn i året

    Marin forureining er eit stadig aukande problem og i 2050 ventar forskarar å finna meir plast enn fisk i havet, viser ein rapport frå stiftinga Verdas økonomiske forum.

    Ifølgje FN sitt miljøprogram hamnar over 8 millionar tonn plastsøppel i verdshava årleg. Ein går ut frå at rundt 80 prosent stammar frå aktivitet og industri på land.

    – Menneske har nytta havet som ei enorm søppelfylling, men avfallet dukkar diverre opp att i samanhengar som denne. Det er ikkje ofte ein går så nøye til verks som det me har gjort i dette tilfelle, så det er vanskeleg å vita kor vanleg slike mengder er, forklarar Lislevand.

    Magesekkinnholdet gåsenebbhval

    OMFATTANDE: Store mengder plastposar og mikroplast blei henta ut av magesekken til gåsenebbkvalen.

    Foto: Terje Lislevand / Universitetet i Bergen

    Hovudskallen knust av kuleskot

    Det som er igjen av gåsenebbkvalen ligg no frose ned ved universitetsmuseet i Bergen, der det skal bli del av den unike kvalsamlinga ved Naturhistoriske museum.

    Hovudskallen har tatt stor skade av avlivinga.

    – Førebels ynskjer me ikkje leggja skjul på at kvalen vart skoten. Det som har skjedd dyret er godt dokumentert, og me håpar å få fortalt historia i framstillinga, fortel Lislevand.

    Siste video

    Det topp moderne «Dr. Fridtjof Nansen» skal kartlegge hva som finnes av ressurser langs kysten av Afrika.
    Se dagens utgave av Vestlandsrevyen.
    Et helikopter ble sendt opp for å ta bilder av skredfaren i fjellet.