Hopp til innhold

Ein av fire elevar sluttar – Mathias (18) ber elevane tenke på seg sjølve

Ein av fire som startar på vidaregåande fell frå undervegs. Anger etter linjeval aukar sjansen for fråfall.

Sjølv om sogndølen Mathias Hatlevoll startar på jobb klokka seks om morgonen, stortrivst han som tømrarlærling.

FORNØGD: Sjølv om sogndølen Mathias Hatlevoll startar på jobb klokka seks om morgonen, stortrivst han som tømrarlærling.

Foto: Ingrid Årdal/NRK

– Som regel trivst du best når du gjer det du vil. Dagane blir kortare, og du kjem til å ha det mykje meir moro, seier tømrarlærlingen Mathias Hatlevoll.

Han ber dei nær 65.000 ungdomsskuleelevane i landet velje med hjartet når søknadsfristen til vidaregåande opplæring snart går ut.

Sjølv har Hatlevoll tatt seg ein kort pause frå arbeidet i eit hyttefelt utanfor Sogndal.

Ein firedel av elevane som startar på vidaregåande fell frå undervegs. Feil val av linje i overgangen frå ungdomsskulen til vidaregåande er med og aukar sjansen for fråfall.

18-åringen Hatlevoll var aldri i tvil då han som tiandeklassing skulle gjere sitt val. For han var tømrarlinja ein stad han kunne nå målet om å ha ein variert arbeidsdag.

– Då eg sat på skulen, var alt eg ville var å vere i aktivitet. Eg klarte ikkje å sitte lenge nok i ro.

Elevane er usikre

Men ikkje alle er like sikre som Hatlevoll. Den siste tida har avgangselevane på Førde ungdomsskule vore inn og ut av kontoret til rådgivar Sissel Sande for å snakke med ho om kva dei skal drive med til hausten.

Søknadsfristen 1. mars nærmar seg, og Sande fortel at for nokre elevar er retningsvalet vanskeleg.

– Skal du velje det same som resten av vennegjengen? Eller skal du risikere å bryte med fellesskapet for så gå inn i noko nytt, er noko av det dei spør seg om.

Victoria Kristine Selvik (til høgre) ved Førde ungdomsskule enda ikkje har søkt skuleplass til hausten, men det har veninnene Iman Saydulaeva Amirovna (til venstre) og Helena Eowyn Berglid

LINJEVAL: Victoria Kristine Selvik (til høgre) ved Førde ungdomsskule enda ikkje har søkt skuleplass til hausten, men det har veninnene Iman Saydulaeva Amirovna (til venstre) og Helena Eowyn Berglid

Foto: Ingrid Årdal/NRK

Har ikkje bestemt seg

Ei som framleis er usikker på retningsvalet er Victoria Kristine Selvik. 15-åringen ved Førde ungdomsskule har fått innspel frå rådgivar på skulen, foreldre og vener om kva ho bør søke seg inn på.

Etter blant anna å ha vore med å bygge ut familiehytta, kan førdejenta sjå for seg å søke byggfag. Men Victoria har og andre tankar om kva ho vil.

– Eg tenker litt på om eg skal søke meg inn helse- og oppvekstfag, sidan eg er glad i ta vare på dei eg har rundt meg. Så det hadde vore ei moglegheit for meg.

Tommy Resaland

LÆRAR: Tømrarlærling Mathias Hatlevoll ser på medan arbeidsleiar Tommy Resaland viser korleis ting blir gjort.

Foto: Ingrid Årdal/NRK

Ønsker å gjere noko anna

Då sogndølen Mathias Hatlevoll søkte seg inn på tømrarlinja, blei han den første i familien som søkte seg inn i eit yrkesfagleg arbeid.

Sjølv er 18-åringen storfornøgd med valet han tok i tiande klasse, men han har høyrt frå vener og andre som gjerne skulle tatt eit anna val då dei var yngre.

– Dei seier dei hadde seg at dei tok yrkesfaglinja på vidaregåande. Det har med at mange av dei i dag sit på eit kontor, men dei skulle ønske dei var i eit yrke med meir aktivitet.