NRK Meny
Korrespondentbrev

Når tala går på æra laus

Eit kinesisk telefonnummer fortel det meste om eigaren. Og dei som ikkje vil hamne i ulukka må vakta seg vel for å betala prisen for å unngå nettopp det. Denne vekas korrespondentbrev er postlagt i Beijing.

CHINA-BLAST/PROTEST Injured residents evacuated from their home after last week's explosions in Binhai new district, show a picture of their damaged house on their mobile phone, during a rally outside a government news conference venue in Tianjin

KAN DEI HA RINGT EIT UHELDIG NUMMER? Eit ektepar viser fram skadane etter at eit demonstrasjonstog øydela heimen deira i Tianjin i 2015. Nokre kinesarar trur dei kan oppleve slike ulukker viss dei ringer eit telefonnummer med uheldige tal.

Foto: KIM KYUNG-HOON / Reuters

«Wu yao si». Nei. Det går me ikkje for. Dei kinesiske tala fem, ein, fire, er ikkje ein bra kombinasjon. Kinesarane meiner at det liknar alt for mykje på ordlyden «Eg skal døy».

Eg er i butikken for å skaffa meg eit kinesisk telefonnummer, og har med meg Max, sjåføren me bruker i Beijing. Ikkje berre er denne mannen eit funn når det gjeld å snirkla seg gjennom ein trafikk-kaotisk by. Han er også ein svært god vegvisar når me treng å finna smarte løysingar på utfordringar berre Kina kan by på.

– Utlendingar veit ikkje betre

No har Max nettopp spurt meg om eg vil ha eit gratis telefonnummer. Eit slikt dei pleier å gi til utlendingar som ikkje veit betre, og som heller ikkje bryr seg. Dei ser ikkje poenget med å bruka pengar på eit telefonnummer. Utlendingar tar det dei kan få, og då er det ofte eit firetal involvert. Si, altså død.

Eg takker nei, og han smiler lurt.

Eg har budd i Kina før, og kjenner allereie litt til dei gode og vonde tala. Eg er ikkje spesielt overtruisk, men vil heller ikkje stå fram som komplett idiot når eg presenterer visittkortet mitt.

Men, om ikkje eg bryr meg om heldige og uheldige tal, vil det nok gå ein del tankar gjennom hovudet på ein kinesar som skal slå eit uheldig tal. Om at dei ringer til ein dum utlending, og korleis skal det no gå henne i livet.

– Vil du betala litt, så får du noko betre enn det, seier Max.

Telefonmannen

MANNEN SOM BESTEMMER OVER FLAKS OG UFLAKS: bak skranken sit han som sel telefonnummer. Dess heldigare tal, dess dyarare er nummeret.

Foto: Kjersti Strømmen / NRK

Tal og rikdom

Eg er tilbake i Kina etter mange år i Norge. Mitt gamle telefonnummer er for lengst kansellert på grunn av manglande bruk, og er gått til ein eller annan kinesar. No treng eg eit eg kan bruka før eg overtar korrespondenttelefonen. Det er uansett lurt å ha eit ekstra.

Eg veit godt at åtte er det aller beste talet, og at telefonnummeret burde ha minst eitt åttetal. Åtte har uttalen ba på kinesisk, og høyrest difor ut som fa. Det betyr rikdom.

Og er det noko som gir hell og Lykke i Kina, så er det fa. Utan pengar er ein, nesten, ingenting. Pengar gir status og det svært viktige ordet guangxi: gode forbindelsar.

Nummerkombinasjonen 5588 (wuwubaba) er ein av dei aller beste. Desse tala betyr for ein kinesar «eg, eg, rik, rik».

På æra laus

Men eit telefonnummer med eit eller fleire åttetal kostar meir enn eg vil betala. Visstnok vil fire åttetal innebera at ein minst pungar ut med den nette sum av 120.000 norske kroner. Vil eg ha noko som er sånn passe, men altså utan åttetal må eg ut med minst 500 kinesiske renminbi. Eg seier ja, OK. Elles går det på æra laus.

Max og mannen i telefonbutikken viser meg til ein maskin der eg kan bla gjennom nummer. Eg veit ikkje anna enn å la ekspertisen handtera dette, og ber mannen i butikken og Max om å koma med forslag.

Viktig nummer

TILGJENGELEGE TELEFONNUMMER: Skal ein vere korrespondent i Kina bør ein absolutt ha eit heldig nummer.

Foto: Kjersti Strømmen / NRK

Dei diskuterer og blar og blir heilt oppslukte i universet av tal.

Om ikkje det er eit einaste åttetal å finna, er det også bra med talet seks, seier dei oppmuntrande.

Seks, som heiter liu, er for ein kinesar, eit ord som gir flyt.

Spesielt er det bra om talet sluttar på seks, eller altså liu. Det høyrest bra ut, gir balanse, og bør helst vera det siste i talrekkja.

Komfortable tal

Det er uansett viktig å finna eit telefonnummer som er harmonisk og lett å hugsa, får eg vita. Dei fire siste tala er dei aller viktigaste. Dei skal gi ei god og komfortabel kjensle, slik at både du og dei som ringer deg blir lett og roleg til sinns.

Max fortel at han for nokre år sidan gjorde gode pengar på sitt telefonnummer. Kjøparen betalte 6000 renminbi, men hadde det vore i dag hadde han heilt sikkert fått minst 10 000 kinesiske. Det er rundt 12 000 norske.

Han forklarer at dei første tala i nummeret han selde hadde tala 1390. Det er eit attraktivt nummer fordi det er gamalt. Dei som har telefon med desse tala oser av rikdom og status. Det er nemleg eit av dei eldste mobiltelefonnummera i Beijing. Og hadde du råd til å kjøpa mobil den gongen dei først kom, så har du sjølvsagt hatt pengar veldig lenge.

Eg undrar meg på om det var eit slikt nummer eg hadde den gongen eg budde i Beijing sist. Då er det jammen meg dumt at eg ikkje har sett til at det framleis er aktivt. Det er for lengst kansellert på grunn av manglande bruk, og er heilt sikkert i lomma på ein heldig kinesar.

Toppen av lykke

Uansett er dette også eit element å ha i tankane. Sjølv om åtte er toppen på lykke vil dei absolutt ikkje ha det i byrjinga av sitt telefonnummer. Slike nummer er nemleg heilt ferske, og det er ikkje bra.

Telefonbutikken

SKJEBNEDAG: Det er ingen spøk for kinesarar å kjøpe seg telefonnummer. Horoskop må konsulterast og sjekkhefte må fram for å få dei mest populære nummera.

Foto: Kjersti Strømmen / NRK

Telefonnummer er ikkje det einaste kinesarane er opptekne av. Bilnummer er også viktig. Heller ikkje i den samanhengen er fire, som altså lyder som død, noko særleg å ha. Ifølgje Max blir det ikkje lengre laga bilnummer med talet fire på slutten av skilta, fordi ingen ville ha dei.

Men ingen regel utan unnatak. Har du fire firetal blir det straks attraktivt, og om du har fem eller seks firarar, blir det veldig kjekt og dyrt, men korfor har eg framleis ikkje helt forstått.

Eg har personleg aldri likt at NRKs kontor ligg i fjerde etasje.

– Vel, vel, seier assistenten vår, det har jo gått bra det.

Eg er ikkje sikker. Sist gong eg hadde denne jobben var det vasslekkasjar, telefonar som ikkje verka, datamaskinar som krasja, og i det heile tatt mykje styr.

Det er sjølvsagt også godt mogleg at det hadde vore det same i femte etasje, for utanlandske journalistar i Kina må leva med ein god del utfordringar. Det er berre det at det vel kunne vore greitt å ikkje utfordra skjebnen. Eller?

Ei investering

Eg spør kva som er lykkenummeret til ein bil.

– Kanskje T00000, seier Max.

Ei nummerplate med akkurat dette talet blei kjøpt av ein mann i Guangdong, der denne typen overtru står høgt i kurs. Han betalte 3 millionar renminbi for skiltet. Bilen kosta ikkje meir enn 130.000.

Kanskje er også det ei investering, for dei pengesterke blir fleire, og mange av dei vil altså ha det beste. Det er slett ikkje uvanleg å betala fleire hundre tusen for å få slike lykketal.

Det går an å få tak i gode nummer på internett. Dei blir selt av både private og firma.

Dei dyraste ligg ikkje ute med pris. For å få desse må folk sjølv ta kontakt og by på nummeret dei likar.

Det har også skjedd at folk blir lurt, får eg vita. Nokre har klart å selje tal for ein skyhøg pris, men har kansellert nummeret etter få dagar, og den heldige var brått ikkje lenger like så heldig.

Max og mannen i butikken er ved godt mot når dei på mine vegne leitar etter det beste av dei billige nummera på marknaden. Dei lukar ikkje berre bort firetala, men vil gjerne også finne eit nummer med færrast mogleg tretal, og færrast mogleg sjutal.

Utan kone

Tre heiter san på kinesisk. Bruken av dette signaliserer at noko går i oppløysing og forsvinn. Og qi, som er talet sju, kan bety kone. Det er vel bra, utfordrar eg Max?

Nei, absolutt ikkje. For tenk om det står 714 (qi yao si). «Kona må døy.» Neppe bra.

Eg har ein kollega som har budd i Kina i veldig mange år, og snakkar godt kinesisk. Han fortel at han køyrde rundt med eit nummerskilt der det stod 51437 (wu yao si san qi). Heilt forferdeleg. Det betyr «eg må døy, utan kraft». Eller utan kone.

Eg ender opp med eit likandes nummer. Medan Max snirklar seg gjennom trafikken spør eg korleis det kan ha seg at kinesarane er så opptekne av at tal skal gi dei lange, gode liv og mykje pengar, og samstundes trur dei at dei er udødelege?

Unlucky 4

DØDENS TAL: Mange høghus i Kina er bygde utan fjerde eller fjortande etasje.

Ingen køyrer med hjelm, korkje på motorsykkel eller sykkel, og korkje born eller vaksne. Få bruker sikkerheitsbelte. Nesten ingen investerer i maskiner som gjer den til tider svært forureina lufta i Beijing til å leva med.

Ren de ming, tian zhu ding, svarer Max. Det betyr at folks skjebne blir bestemt i himmelen.

Kanskje er det skjebnen.

Nyleg tok eg i bruk korrespondentnummeret eg har fått her i Beijing, og som eg altså ikkje bestemte sjølv. Eg må innrømma at eg blei ganske sjokkert då eg såg nummeret. Kan du gjetta dei to siste tala?

Jo, det verste av alt. Fire fire.

.

Laster innhold, vennligst vent..
Laster innhold, vennligst vent..

SISTE NYTT

Siste nytt