Bergdølmo om Haalands nye klubb: Måtte skjule seg for sinte fans

Tidligare Dortmund-spelarar frå Noreg fortel om det enorme engasjementet som ventar Erling Braut Haaland. I morgon kan han få debuten i Bundesliga.

André Bergdølmo

BERGDØLMO: Snakkar om tida då han spelte i Dortmund. Ein gong måtte han gøyme seg for forbanna fans, som skulle seie kva dei mente om innsatsa.

Foto: Michael Sohn / AP

Ein av Noregs mest meriterte fotballspelerar André Bergdølmo er klar på at det er noko heilt spesielt å spele for den tyske klubben Borussia Dortmund. Ikkje minst på grunn av Dortmunds frykta heimebane med den velkjende gule veggen.

– Stemninga er spesiell. Det er berre Celtic Park i Skottland, og Besiktas eller Galatasaray i Tyrkia som har noko av det same av dei eg kjenner til, seier Bergdølmo.

I morgon kan Erling Braut Haaland få sin debut i Bundesliga borte mot Augsburg. Neste veke kjem Köln på besøk til Dortmund.

Bergdølmo er ein av berre tre nordmenn som har spela i klubben tidlegare. Ingen av dei scora mål.

Den gule veggen

HAALAND: Erling Braut Haaland kan bli første nordmann som får oppleve å score mot "den gule veggen" i Dortmund

Foto: Martin Meissner / AP

– Det var heilt vilt, seier Bergdølmo om sin debutkamp mot Wolfsburg i 2003. – Det var 83.500 på tribunene. Det var litt av ei oppleving.

Borussia Dortmund er klubben med høgast publikumstal i heile Europa. Det er ei god støtte når det går godt.

– Men dei er også krevjande. Du vil helst vere god med eit slikt publikum i ryggen, seier han.

Drama på parkeringsplassen

Andre Bergdølmo

STOR SKILNAD: André Bergdølmo hadde suksess i ein såpass stor klubb som Ajax før han kom til Dortmund, men vedgår at det var ein stor overgang likevel

Foto: Gorm Kallestad / NTB scanpix

Sjølv hadde han ei oppleving av det etter at det hadde gått litt trått i sesongstarten i 2004. Då venta ei gruppe av fansen utanfor parkeringsplassen.

– Vi sat på parkeringsplassen i to timar og fekk beskjed om å gå litt under radaren. Då vi lurte oss bort til bilane, bytta eg med kona. Eg tok også av meg den gule treningsjakka. Då gjekk dei og leita etter oss. Men dei såg meg, skreik, og fleire av dei kom mot bilen. Dei skulle ikkje velte bilen, men dei skulle seie klart frå at den innsatsen vi hadde vist, ikkje var akseptabel, fortel Bergdølmo.

Men han har sjølvsagt mange gode minne også.

– Det beste er nok frå då vi slo Bayern 2-0 heime, og eg blei kåra til bestemann på bana.

– Men når du bommar på straffe i meisterliga-kvalik, og det blir avgjerande for at vi ikkje kvalifiserer oss, er det ikkje så moro.

– Likar ikkje primadonnaer

Borussia Dortmund høyrer heime midt i det tradisjonelle industriområdet Ruhr, eit område som framleis ber preg av den gamle arbeidarklassekulturen med hardt arbeid som ein stor kjerneverdi.

– Derfor støttar dei deg så lenge du viser at du gjer ditt beste og jobbar hardt for klubben. Dei likar ikkje primadonnaer, men vi ha spelarar som gir alt for klubben. Det har dei fått til, seier Bergdølmo.

I denne klubben og i dette miljøet er det Haaland skal ta sitt neste steg i karrieren.

Steinar Pedersen

FØRST: Steinar pedersen var den første nordmannen i Borussia Dortmund. Seinare reiste han tilbake til den tyske storklubben for å avslutte trenarutdanninga

Foto: Tor Erik Schrøder / NTB scanpix

– Han kjem til å få støtte, trur Bergdølmo.

– Dortmund skapar mange sjansar mot alle lag. Det er heilt optimalt for Erling.

Steinar Pedersen var den første nordmannen i Dortmund. Han kom dit som 21-åring i 1996 og blei positivt overraska.

– Eg hadde høyrt om at det var ein røff og tøff kultur i tysk fotball, med dei sterkaste sin rett og stor konkurranse. Men eg blei teken imot på ein god måte. Det var mange store stjerner der, men store stjerner er vanlege menneske dei også, som tek var på folk, fortel den noverande Arendal-trenaren.

Pedersen trur Haaland vil passe inn i sin nye klubb.

– Det er ein kjempefin klubb å kome til, og han kjem til å passe perfekt inn der, seier Pedersen.

Nesten stansa av sint prest

Borussia Dortmund blei skipa under nokså dramatiske omstende ein desemberkveld i 1909.

Eit 40-tal spelarar frå den katolske kyrkja sin ungdomsklubb var misnøgde med leiaren, den strenge og eigenrådige presten Hubert Dewald, og bestemte seg for å bryte ut og skipe ein uavhengig fotballklubb. Skipingsmøtet var på den lokale kneipa Zum Wildschütz.

Men dette kom pater Dewald for øyre, og han likte det slett ikkje. Han fekk med seg nokre andre frå kyrkja, og dei prøvde å bryte seg inn på møterommet for å hindre stiftinga av den nye klubben.

Vaktene på puben måtte bruke makt for å hindre presten og hans menn å kome inn, og Dewald måtte gi seg. Likevel skremde opptrinnet så mykje at over halvparten av dei frammøtte gjekk tilbake til kyrkja.

Men 18 personar blei att og stifta klubben. Dei valde namnet Borussia etter det lokale bryggeriet.

Erling Braut Haaland

MÅLSCORAR: Erling Braut Haaland kan bli første nordmann som får oppleve å score for den tyske klubben Dortmund.

Foto: Friso Gentsch/dpa / NTB scanpix

– Stor overgang

– Med over 80.000 på tribunene og ikkje minst med den gule veggen var det ein stor overgang også frå Ajax, seier Bergdølmo. Han kom til Dortmund frå suksess med den nederlandske klubben, men opplevde likevel stor skilnad.

– Å score mot den gule veggen, må vere ei heilt rå oppleving. Det rakk eg aldri.

– Det var ein enorm overgang å kome frå ein norsk eliteserieklubb til ein europeisk toppklubb, seier Steinar Pedersen. Han var den første nordmannen i klubben, og kom dit i 1996.

Dortmund hadde blitt ligameister to år på rad, og hadde sju landslagsspelarar i troppen. Likevel opplevde Pedersen at han kom til ein samlande og inkluderande klubb.

– På kampdagar var det gult og svart så å seie over alt i byen. Og samtalene dreia seg stort sett om eitt tema: Fotball.

Scora mot den gule veggen

Pedersen slutta i Dortmund i 1999, men var på to vekelange besøk i klubben i 2012 og 2013.

– Eg skreiv ei oppgåve om Borussia Dortmund i samband med trenarutdanninga. Då hadde eg full tilgang på alt i klubben.

Fredrik Winsnes og Jan derek Sørensen

SCORING I DORTMUND: Fredrik Winsnes og Kan Derek Sørensen scora til saman tre mål mot Dortmund borte i meisterligaen. Kort tid etterpå var Sørensen Dortmund-spelar

Foto: Gorm Kallestad / NTB scanpix

Der møtte han gamle kjende. Sportssjef Michael Zorc, utviklingssjef Lars Ricken og keepertrenar Wolfgang de Beer var folk Steinar Pedersen hadde spela saman med.

– Dei har iallfall stor kontinuitet på leiarsida, seier Pedersen.

Jan Derek Sørensen spela i Dortmund i tre sesongar frå 2000. Då hadde han allereie fått kjenne på stemninga ved å score to gonger for Rosenborg i ein meisterligakamp hausten før. Eitt av måla var mot «den gule veggen». Rosenborg vann 3-0, eit resultat som gav gjenklang i fotball-Europa.

– Det var nesten litt uverkeleg, men fantastisk moro. Det gjev ein eigen rus og ei eiga oppleving å score mål på store fotballstadion, seier Sørensen.

Samanliknar Haaland med Lewandowski

Han er også blant dei som meiner Haaland har gjort eit godt klubbval, og samanliknar han med målmaskinen Robert Lewandowski, som slo gjennom i Dortmund.

– Den mannen kan rett og slett ikkje stoppe å score mål, og det verkar som Haaland er same profil, seier Sørensen. – Laget er godt, og Haaland treng ikkje produsere sjansane sjølv.

Robert Lewandowski

- KAN IKKJE SLUTTE Å SCORE: Robert Lewandowski slo gjennom som scoringsmaskin i Dortmund, og Erling Braut Haaland er noko av den same tuypen, meiner Jan Derek Sørensen

Foto: Frank Augstein / AP

Sørensen fekk også med seg eit seriegull for klubben.

– Det var veldig spesielt å køyre rundt i open hengar med trofeet. Det var fleire hundre tusen ute i gatene. Dei har ikkje vore heilt på topp i år, men det er moro å sjå angrepsspelet deira likevel. Dette kan bli eit eventyr også for Haaland, seier Sørensen.

Sascha Klaverkamp er sportssjef i avisa Ruhr Nachrichten. Han meiner også at Haaland vil passe inn.

– Dortmund er kjend for å vere god til å ta vare på unge spelarar som kjem til klubben. Eg trur det var årsaka til at Haaland valde nettopp Dortmund. Her er han på rett plass for å ta steget opp til det aller høgaste nivået, seier Klaverkamp til NRK.

Pris for inkludering og antirasisme

Borussia er også kjend for sitt engasjement mot rasisme og mot høgreekstremisme blant fansen. Det gav klubben UEFA-prisen Equal Game i august i fjor. Det er ein pris som går til Europas best klubb for inkluderande arbeid og fans.

Laster Twitter-innhold

– Borussia Dortmund er eit viktig føredøme som andre klubbar bør følgje, sa UEFA-preident Aleksander Ceferin under tildelinga.

Mellom anna har dei arangert turar for barn og ungdom til tidlegare krigs-konsentrasjonsleiar. Utdanninga av dei som jobbar på Westfalenstadion legg også stor vekt på å reagere på og takle rasistiske hendingar, og å gjenkjenne symbol som kan assosierast med høgre-ekstremisme.

Klubbens motstand mot høgreekstremisme går heilt tilbake til før andre verdskrigen. Då nazistane tok makta i Tyskland på 30-talet, nekta dåverande klubbdirektør å melde seg inn i nazistpartiet. Han blei avsett.

Marcus Olsen er leiar av Borussias norske supporterklubb, ein klubb med rundt 200 medlemmer, og kjenner klubben godt.

– Inkludering er ein viktig del av Borussias kjerneverdiar. Det har alltid vore viktig å kjempe mot slike krefter, og der har klubben vore ein sentral samfunnsaktør, seier Olsen.

«Die Revierderby»

Det er Schalke 04 frå Gelsenkirchen som er erkerivalen, og det er kampane dei imellom som er Die Revierderby, og som er sesongens høgdepunkt for dei fleste supporterane. Revier kjem av det tyske ordet Bergbaurevier – gruveområde.

Det skil berre rundt 30 kilometer mellom banene til dei to klubbane.

Erling Braut Haaland får sitt første derby heime på Westfahlenstadion 14. mars – i Revierderby nummer 180.

Siste nytt

  • Ragnick må vente på United-debuten

    Michael Carrick leder Manchester United også i torsdagens Premier League-oppgjør mot Arsenal. Årsaken er at Ralf Rangnicks arbeidstillatelse lar vente på seg.

    Dermed tar den tidligere midtbanemannen fatt på sin tredje kamp som hovedtrener for de røde djevlene. De to første endte i 2-0 mot Villarreal i mesterligaen og 1-1 mot ligaleder Chelsea i Premier League.

    Tyske Rangnick er bekreftet som midlertidig United-manager ut sesongen, men han trenger å få godkjent sin arbeidstillatelse, noe som har latt vente på seg. Han skal etter planen gå inn i en konsulentrolle etter inneværende sesong.

    Det er ventet at Rangnick vil være klar til kampen mot Crystal Palace i ligaen til helgen.

    Rangnick
    Foto: HASAN BRATIC / AFP
  • Dropper OL – reiser til Paralympics

    Kulturminister Anette Trettebergstuen (Ap) har bestemt seg for ikke å reise til OL i Beijing. Hun besøker norske utøvere i Paralympics senere i februar.

    Kommunikasjonssjef Marius Bakke i Kulturdepartementet skriver i en e-post til NTB at regjeringen kommer til å være representert også under OL i starten av februar, men at det fortsatt er uklart på hvilken måte.

    «Når jeg velger å takke ja til invitasjonen fra NIF og besøke Paralympics, ser jeg på det som en mulighet til å sette søkelys på en gruppe utøvere som i aller høyeste grad lever opp til de olympiske idealer», skriver Trettebergstuen i en e-post til NTB.

    Hun lover å ta opp sensitive politiske temaer med kinesiske myndigheter.

    «Når vi reiser til Kina, vil vi selvsagt benytte anledningen til å ta opp norske myndigheters standpunkt når det gjelder menneskerettighetssituasjonen i Kina». (NTB)

    Kultur- og likestillingsminister Anette Trettebergstuen
    Foto: NTB/Statsministerens kontor
  • Vil stengje stadion i Bayern

    Bayerns regjeringssjef Markus Söder vil stengje fotballstadiona i delstaten heilt for publikum på grunn av sterk smitteauke.

    Førebels har føderale styresmakter ikkje kome med forslag om avgrensingar i forsamlingar. Det synest Söder er uklokt.

    – I ei overskodeleg framtid gir det inga meining å skulle tillate tilskodarar. Om dette ikkje blir gjort på føderalt nivå, vil vi gjere det her i Bayern, seier Söder til ein lokal radiostasjon.

    I Bayern er det no lov å utnytte 25 prosent av kapasiteten på fotballstadiona.

    I Sachsen, der RB Leipzig held til, er tilskodarar allereie forbode.

    Publikum Olympiastadion München
    Foto: KAI PFAFFENBACH / Reuters

Sendeplan

Kl. Program Kanal