Grendeskulane får skulda for trong økonomi

FJALER (NRK): Fjaler kommune brukar mykje pengar på å halde liv i tre grendaskular. No er kommuneøkonomien så trong at rektoren ved den største barneskulen har sagt opp.

Kari Heier Nistad

FOR MANGE SKULAR: Nyleg avgått rektor ved den største skulen i Fjaler, Kari Heier Nistad er klar i talen: – Fjaler kommune er ikkje stor nok til å ha så mange skular. Ein må prioritere.

Foto: Aleksander Åsnes / NRK
Aleksander Åsnes
Anna Gytri
Journalist

Med utsikt over Dalsfjorden står Kari Heier Nistad og grev i eit blomsterbed. I 26 år var ho rektor ved barneskulen i Dale, no har ho sagt opp jobben i protest.

– Eg vil seie frå om at dette ikkje går lenger. Eg kan ikkje og vil ikkje vere ansvarleg for ein skule der ressursane er så knappe, seier ho til NRK.no.

– Mi plikt å seie frå

Oppseiinga er eitt av fleire teikn på trong kommuneøkonomi. Kommunen har slutta å brøyte private vegar, det er gjennomført store kutt ved skular og sjukeheim og ordføraren kutta store deler av løna si for å vise at ho tek situasjonen på alvor.

For Heier Nistad vart ressursane så knappe at ho ikkje følte ho kunne sikre ei forsvarleg drift.

– Det alvorlegaste er at vi ikkje klarer å fange opp og følgje opp elevar som har utfordringar. Vi greier ikkje å nå kompetansemåla læreplanen legg opp til, og då er det mi plikt å seie frå.

Dagens tre grendeskular i Fjaler, frå venstre, Våge skule, Flekke skule og Guddal skule

GRENDESKULAR: Det er i dag tre grendeskular i Fjaler. Frå venstre Våge skule, Flekke skule og Guddal skule.

Foto: Starheim/Stølen / NRK

Få elevar per skule

Ola Hovland

TRONG ØKONOMI: Fjaler-rådmann Ola Hovland seier økonomien har vore trong, spesielt dei siste tre åra. – Men på dei målingane som blir gjort i ulike barometer ligg Fjaler kommune blant dei beste i Norge, seier han og meiner tenestene kommunen leverer er gode.

Foto: Aleksander Åsnes / NRK
Kjetil Felde, Fjaler Senterparti

VIKTIGE: Kjetil Felde i Fjaler Senterparti meiner grendeskulane er svært viktige skal ein få folk til å busetje seg også i utkantane av kommunen. Nedlegging går han ikkje med på. – Det gir ungane mindre tid til det ungar bør drive med, leik og fritidsaktivitetar. Ikkje å sitje på buss, seier han.

Foto: Aleksander Åsnes / NRK
Kari Heier Nistad

MI PLIKT: Kari Heier Nistad sa etter nesten 26 år opp jobben som rektor ved barneskulen i Dale. – Det er mi plikt å seie frå. Når dei ikkje høyrde etter i første omgang, høyrer dei kanskje etter no, seier ho.

Foto: Aleksander Åsnes / NRK

Fjaler-rådmann Ola Hovland stadfestar at økonomisituasjonen er krevjande.

– Men vi har ei god drift og vi leverer gode tenester, seier han og viser til fleire barometer der Fjaler ligg i landstoppen.

Hovland peikar ut grendeskulane som ein av grunnane til at kommunen slit økonomisk. I tillegg til barneskulen i Dale er det grendeskular i Flekke, Guddalen og Våge. Eksterne konsulentar har påpeika at det berre er fire kommunar i Norge som har færre elevar per skule enn Fjaler.

– At det er innsparingar ved å endre strukturen kjem ein ikkje vekk frå, seier rådmannen.

Politikarane er delte

Gruppeleiar i Fjaler Høgre, Odd Helge Aase, trur nedlegging er tvingande nødvendig.

– Frå kommunegrensa til kommunegrense i Fjaler kan du køyre på ein time, og vi har fire skular. Det er eit politisk meisterstykke om vi får til dette utan å sjå på strukturar.

Flekke skule er blant grendeskulane som har vore truga av nedlegging fleire gonger. Kjetil Felde i Senterpartiet har trua på småskulane og går ikkje med på nedlegging av nokon av dei.

– Eg trur det er skilnaden på om folk vel å busetje seg i Flekke eller Dale. Har ein ikkje ein skule i nærleiken, der ungane slepp å reise med buss, så trur eg ikkje folk vel å busetje seg der.

Den nyleg avgåtte rektoren ved den største skulen i kommunen er derimot klar i talen.

– Fjaler kommune er ikkje stor nok til å ha så mange skular. Ein må prioritere, seier Heier Nistad.

Over 3000 asylsøkjarar har forsvunne siste året.
  
Heile villreinstammen på Nordfjella, nær 2000 dyr, bør utryddast snarast råd. Det meiner forskarar etter at det i fjor blei påvist skrantesjuke. 
I dag møttes forskarar, politikararar og forvaltninga, for å diskutere den vidare kampen mot smitta.
Mange hoppbakkar i Norge ligg som attgrodde monument frå ei gløymd stordomstid. Og utan hoppbakkar forsvinn også skihopparane. Men på Hafslo i Sogn og Fjordane held brødrene Lomheim hoppsporten i live med hundrevis av dugnadstimar, i håp om ein gong å sjå nye rekruttar sleppa seg frå bommen.