NRK Meny
Normal

Hordalands-kommunar vender ryggen til Vidda

Bergen, Jondal og Fusa er tre av Hordalands-kommunane som heller vil byggja «Hordalandsdiagonalen». Det er eit handslag til Hemsedals-forkjemparane.

Harald Schjeldrup, Jon Larsgard og Atle Kvåle

AUST-VEST-BATALJE: Byrådsleiar Harald Schjeldrup (Bergen, t.v.) og ordførarane Jon Larsgard (Jondal, midten) og Atle Kvåle (Fusa) seier nei til Hardangervidda som nordleg stamveg mellom Vestlandet og Austlandet.

– Når det store fleirtalet går inn for riksveg 52 over Hemsedalsfjellet og «Hordalandsdiagonalen», for å sjå Vestlandet under eitt, er sjansane våre styrka, seier Oddvar Flæte, sekretariatsleiar i Interesseselskapet for riksveg 52 Hemsedalsfjellet.

Oddvar Flæte

STYRKJER HEMSEDAL: Sekretariatsleiar Oddvar Flæte meiner at når både Bergen kommune og Hordaland fylkeskommune går for «Hordalandsdiagonalen» svekkjer det Hardangervidda, fordi staten ikkje kjem til å satsa på begge.

Foto: Noralv Pedersen / NRK

Det den tidlegare fylkesmannen i Sogn og Fjordane snakkar om, er den store vegkampen på Vestlandet denne våren: Kva skal bli den nordlege hovudvegen mellom aust og vest – riksveg 52 over Hemsedalsfjellet eller riksveg 7 over Hardangervidda?

NRK har gått gjennom høyringsfråsegnene i aust-vest-saka. Dei viser at i Hordaland, heimfylket til Hardangervidda, vender mange kommunar ryggen til Vidda som stamveg:

  • Bergen, Samnanger, Fusa, Kvinnherad, Jondal, Kvam og Odda kommunar (farga blått på kartet under) vil ikkje ha riksveg 7 som aust-vest-stamveg. Dei vil heller byggja «Hordalandsdiagonalen» - ein vegarm som går diagonalt frå Bergen til Odda, og som koplar seg på E134 over Haukeli - og ber om ei såkalla konseptvalsutgreiing (KVU) av ein slik veg.
Hordalandsdiagonalen

HORDALANDSDIAGONALEN: Det verserer førebels tre alternativ til ny veg mellom Bergen og Odda og vidare påkopling til E134 over Haukeli.

  • Granvin, Ulvik, Eidfjord og Ullensvang kommunar (raudt) vil har riksveg 7 som stamveg. Ullensvang vil i tillegg ha «Hordalandsdiagonalen».
  • Voss kommune (grønt) si fråsegn er tvitydig: Vossingane vil rusta opp riksveg 7 til heilårs riksveg, men seier ikkje at dei vil ha han som stamveg eller hovudveg mellom Aust- og Vestlandet.
  • Resten av kommunane i Hordaland (gult) har ikkje sendt inn høyringsfråsegn.

(Artikkelen held fram under kartet.)

Laster kart, vennligst vent...

Kommunane i blått vil ikkje har riksveg 7 som aust-vest-stamveg. Kommunane i raudt vil ha riksveg 7. Voss (grønt) vil rusta opp riksveg 7, men ikkje ha han som stamveg. Resten av kommunane (gult) har ikkje sendt høyringsfråsegn.

Under fen prosent

– Det er få som sluttar opp om riksveg 7 i Hordaland, mindre enn fem prosent av folketalet i fylket, seier Flæte.

Statens vegvesen har i to omgangar vraka Hardangervidda og tilrådd at Hemsedalsfjellet skal vera den nordlege hovudvegen, og der E134 over Haukeli skal vera den sørlege, noko regjeringa òg vedtok i desember 2015.

– Den viktigaste årsaka er at E134 og riksveg 52 saman betener ein størst del av Vestlandet og Austlandet, sa prosjektleiar Morten Ask i Statens vegvesen då han la fram anbefalinga om Hemsedalsfjellet i fjor.

Morten Ask Statens vegvesen

VESTLANDET, MEIR ENN BERGEN: – Vidda er den raskaste vegen mellom dei to byane Oslo og Bergen, men Austlandet er meir enn Oslo, og Vestlandet er meir enn Bergen, sa prosjektleiar Morten Ask i Statens vegvesen (midten), då han la fram aust-vest-rapporten på Voss 1. september i fjor.

Foto: Noralv Pedersen / NRK

Bergen snudde

Bergen kommune har snudd i stamveg-saka: I april 2015 ville storebror i vest med 277.000 innbyggjarar ha riksveg 7. Men sidan den gongen har Bergen Høgre mista makta, og det nye styret med Arbeidarpartiet i spissen vil heller ha «Hordalandsdiagonalen».

– Det litt skuffande, seier Anved Johan Tveit, ordførar i Eidfjord kommune og styreleiar i interesseselskapet Hardangerviddatunnelene, som kjempar for Vidda som ny aust-vest-stamveg.

Sjølv om mange kommunar i Hordaland ikkje vil ha Hardangervidda som hovudveg, ser Tveit noko positivt i høyringsfråsegnene:

– Me er glade for at alle peikar på at villreinen sine interesser må takast omsyn til, og den einaste moglegheita for å gjera det, er å få ein prioritert veg, seier Tveit.

Anved Johan Tveit

LITE RELEVANTE INNSPEL: – Når ein del kommunane peikar på Filefjell og «Hordalandsdiagonalen», svarar dei eigentleg ikkje på oppgåva, som var å ta stilling til Vidda eller Hemsedal, seier Anved Johan Tveit i Hardangerviddatunnelane.

Foto: Noralv Pedersen / NRK

Vrakar òg Hemsedalsfjellet

Det er Stortinget som skal avgjerda denne vegbataljen, truleg som ein del av Nasjonal transportplan i juni.

Fredag er ein viktig milestolpe når ei ekspertgruppe nedsett av Samferdsledepartementet, skal konkludera om Statens vegvesen sine aust-vest-utrekningar held mål eller ikkje.

Og sjølv om eit fleirtal av Hordalands-kommunane ikkje peikar på Hardangervidda, vil fleire av dei heller ikkje har Hemsedalsfjellet, men derimot E16 over Filefjell. Det gjer like fullt ikkje Flæte uroleg:

– Hordaland jobbar primært for sitt område, og der er dei tydelege. Nordover gir dei signal utan å leggja all verdas arbeid i det. Det tel langt meir at over 250.000 menneske på Sunnmøre og i Sogn og Fjordane, og dei store næringsorganisasjonane, støttar riksveg 52.

Øst-vest traseer kart

STAMVEG: Statens vegvesen tilrår at riksveg 52 som nordleg hovudveg mellom vest og aust. E 134 over Haukeli er alt valt som den sørlege.

Foto: NRK/Google Maps
Vegopning på Bergum i Førde kommune