NRK Meny
Normal

Trur nynorskelevar kan ha lettare for å setje seg inn i nye oppgåver

Nynorsk kan vere årsaka til at elevar i Sogn og Fjordane gjer det så bra på skulen. No skal eit eige forskingsprosjekt finne ut meir om årsaka.

Ja til nynorsk

LETTARE FOR Å LÆRE? Gjer nynorsken til at elevar frå Sogn og Fjordane har lettare for å lære? Det skal eit nytt forskingsprosjekt no sjå nærare på.

Foto: Scanpix

Elevar frå fjordfylket gjer det svært godt på nasjonale prøver og eksamenar. Ei mogleg årsak kan vere at tospråklegheita i nynorskfylket gir seg utslag i at elevane har lettare for å lære, seier språkforskar Øystein Vangsnes.

– Den type språkstimulering som elevane i Sogn og Fjordane får, kan vere ei årsak til at dei har forbetra evner til læring, seier Vangsnes.

Ei undersøking frå Statistisk sentralbyrå viser at elevane i Oslo er dei som gjer det aller best på nasjonale prøver, men Sogn og Fjordane er det fylket som har færrast elevar som skårar på det lågaste meistringsnivået.

– Flinkare til å skifte fokus

Gjennom det nye forskingsprosjektet «Lærande regionar» skal ein no prøve å finne ut kvifor elevar frå Sogn og Fjordane gjer det så bra.

Øystein Vangsnes
Foto: Lars Nes

Dette gjer ein fordi ein gjerne vil dele suksessoppskrifta med andre, for å forstår korleis alle elevar kan forbetre læreevnene sine.

Vangsnes skal dei neste åra forske på om nynorskelevar faktisk har lettare for å lære enn andre. Han trur at det å lære nynorsk heime, og bokmål ute i storsamfunnet, kan gjere dei meir lærenæme.

– Dei blir flinkare til å skifte fokus, og flinkare til å halde seg til skiftande føresetnader for det dei held på med, seier Vangsnes.

Han seier dette er eit breitt forskingsprosjekt der pedagogikk og skuleleiing står i hovudsetet.

Vil dele på kunnskapen

Åslaug Krogsæter

VIL DELE: Åslaug Krogsæter seier ein må dele kunnskapen om kva som gjer elevane gode.

Foto: Vegar Erstad / NRK

Svara ein kjem fram til gjennom forskingsprosjektet skal kome andre elevar til gode, fortel utdanningsdirektør Åslaug Krogsæter hos Fylkesmannen i Sogn og Fjordane.

– Når vi ser at elevar frå Sogn og Fjordane lukkast betre enn mange andre, så må vi prøve å forstå kva faktorar det er som påverkar dette.

– Dette må vi gjere for å lære noko av det, slik at elevar til dømes i Nord-Trøndelag og Aust-Agder kan få like gode resultat som våre elevar, seier Krogsæter til NRK.no.

– Er tette samfunn ein fordel?

I tillegg til effekten av nynorsken vil Krogsæter ha svar på kva det har å seie for læreevnene å vekse opp i små lokalsamfunn.

– Det er tette samfunn der folk får vere med på det som skjer, seier ho.

– Difor er kanskje motivasjonen for å delta i opplæringa, sjølv om den kan vere krevjande, større. Dette fordi elevane kjenner kvarandre godt, dei er inkluderte og tek vare på kvarandre.

Statens helsetilsyn har avdekka at fire av fem norske kommunar som blei sjekka bryt lova og gir eit for dårleg tilbod til utviklingshemma.
Første i Norge som har vektløfting som valgfag.