NRK Meny
Normal

Fylkesmannen: Desse tre bør bli storkommune

LEIKANGER (NRK): Etter det NRK kjenner til, tilrår Fylkesmannen å køyra over folkeviljen i Leikanger og slå kommunen saman med Balestrand og Sogndal.

Harald Offerdal, Jarle Aarvoll, Jon Håkon Odd

STORKOMMUNE: Ordførarane Harald Offerdal (Balestrand), Jarle Aarvoll (Sogndal) og Jon Håkon Odd (Leikanger) ville bli eitt. I morgon legg fylkesmann Anne Karin Hamre fram tilrådinga si, som etter det NRK kjenner til, støttar dette synet.

Foto: Noralv Pedersen / NRK

Spenninga er stor før fylkesmann Anne Karin Hamre i morgon skal presentera si tilråding til kommunal- og moderniseringsminister Jan Tore Sanner (H) om korleis kommunekartet i Sogn og Fjordane bør sjå ut.

Etter det NRK kjenner til kjem Fylkesmannen i Sogn og Fjordane til å køyra over folkeviljen i Leikanger og slå kommunen saman med Balestrand og Sogndal. Hamre vil såleis ikkje leggja avgjerande vekt på at 61 prosent av systrendingane i folkerøystinga i mai sa nei til å gå inn i ein storkommune, og at kommunestyret vedtok at dei ønskjer å halde fram som eigen kommune i framtida.

Tilrår storkommune i Sogn

Argumenta til Hamre for å gå inn for ei tvangssamanslåing får me høyra i morgon, men ho har gjentekne gonger teke til orde for ein storkommune i Sogn:

Anne Karin Hamre

HAR LENGE IVRA FOR STORKOMMUNE: Fylkesmann Anne Karin Hamre meiner ein storkommune i Sogn vil bidra til å halda på - og gi regionen nye - statlege arbeidsplassar.

Foto: Noralv Pedersen / NRK
  • Eit anna fusjonsargument Hamre har nytta er at det blir stadig fleire eldre, men mindre oljeinntekter, noko som vil tvinga kommunane til å bruka meir pengar på innbyggjartenester, og mindre på administrasjon.
  • I tillegg sa folket både i Balestrand og Sogndal ja til ein storkommune, i Balestrand med knappast mogleg fleirtal. Også kommunestyret i Sogndal sa ja, medan kommunestyret i Balestrand var positive utan at dei såg at det var grunnlag for ein storkommune no. Leikanger er såleis blitt liggjande i midten som ein bremsekloss for fusjonspositive naboar i vest og aust.
  • Men det kanskje mest openberre argumentet til Hamre for ei samanslåing kan vera at Leikanger og Sogndal – saman med Luster – dannar ein naturleg bu- og arbeidsmarknadsregion, der fleire hundre innbyggjarar jobbpendlar mellom kommunane. Berre frå Luster pendlar over 600 menneske til arbeidsplassane sine i Sogndal og Leikanger.
  • Les òg: Grå økonomiske skyer aukar fusjons-iver i Sogn

Luster på eigen kjøl

Sjølv om Luster, Sogndal og Leikanger dannar eit felles bu- og arbeidsområde, tilrår - etter det NRK kjenner til - ikkje Fylkesmannen å røra Luster i denne runden.

Lustringane har heile vegen vist sterk motvilje mot kommunereforma og har – i tillegg til å vera med på ei fellesutgreiing med Sogn regionråd – for eiga rekning greidd ut det å bli verande sjølvstendig kommune. Luster meiner dei har dokumentert at dei kan gi innbyggjarane sine gode tenester på eigen kjøl.

Ivar Kvalen

FÅR FRED - I DENNE OMGANGEN: Ordførar Ivar Kvalen i Luster meiner den rike kraftkommunen kan gi innbyggjarane gode tenester som sjølvstendig kommune.

Foto: Noralv Pedersen / NRK

Og det kan sjå ut til å ha vege tungt nok til at Hamre ikkje tilrår å fusjonera den rike kraftkommunen med naboane i denne omgang.

Men etter det NRK kjenner til, har Fylkesmannen lagt vekt på at det kan koma fleire rundar med kommunesamanslåingar, og at det då kan vera aktuelt å innlemma Luster i storkommunen på nordsida av Sognefjorden.

Kan skapa reaksjonar

At Fylkesmannen brukar tvang mot Leikanger, men ikkje mot Luster, sjølv om begge er ein del av den same bu- og arbeidsmarknadsregionen, kan skapa reaksjonar.

I til dømes kommunereformvedtaket til kommunestyret i Leikanger står det klinkande klart: Set Fylkesmannen folkeviljen til sides, «forventar kommunestyret at det i så tilfelle blir tilråda ein kommune basert på ein felles bu- og arbeidsmarknad i Sogn. I ein slik kommune føreset vi at Luster, Sogndal, Leikanger og Balestrand inngår».

Ingen av ordførarane i dei fire omtalte kommunane vil kommentera saka før Fylkesmannen presenterer tilrådinga si i morgon, torsdag, klokka 13.

NRK veit at Anne Karin Hamre har kalla ordførarane og rådmennene i Balestrand, Leikanger og Sogndal inn til møte på Statens hus i Leikanger for å drøfta tilrådinga onsdag morgon.

Hamre ønskjer ikkje å kommentera saka for ho har gitt heile tilråding si i morgon.

Den nye regjeringa vurderer å kvitte seg med odelslova. Det kjem ikkje på tale, svarer bøndene.
Statens helsetilsyn har avdekka at fire av fem norske kommunar som blei sjekka bryt lova og gir eit for dårleg tilbod til utviklingshemma.
Første i Norge som har vektløfting som valgfag.