NRK Meny
Normal

Norgga St. Olava 1. ceahki riddárin

Bissojohkalaš Terje Aronsen bálkkšuvvui gonagaslaš gudnemearkkan Norgga St. Olava 1.ceahki riddárin, go lea bargan kveanagiela bisuhemiin ja ovdánemiin juo 1970-logu rájes.

Terje Aronsen
Foto: Anne Olli

1.ceahkki Riddárin šattai son danne go oavvildit su ánssášit dán danne go lea rahčan kveana-giela ovddas, nu ahte giella ain gullo ja eallá. Su bargguid ja rahčamušaid dihtii dat Finnmárkku filkkamánni geigii Aronsenii gudnemearkka, maid Norgga gonagas Harald lei mearridin galgat kveanagiela áŋgirdeaddjái, Terje Aronsenii.

Porsanggu sátnejođiheaddji Knut Roger Hanssen, Terje Aronsen ja Finnmárkku fylkamánni

Porsanggu sátnejođiheaddji Knut Roger Hanssen, Terje Aronsen ja Finnmárkku fylkamánni Sett innÅpneRedigerFjernFlytt Porsáŋggu sátnejođiheaddji Knut Roger Hanssen, Terje Aronsen ja Finnmárkku fylkkamánni Gunnar Kjønnøy.

Illu gullat ižas leat gádjon kveanagiela

Aronsen muitala buot somámussan dattetge lei gullat ahte son dat lea dat olmmoš gii lea gádjon kveanagiela, ja ahte danne dat ain gullo. Iežas lohká mieđihit dasa, ahte son lea guhká, ja áŋgirit bargan birgehit kveanagiela.

1970 rájes dat álggii son ja Isak Aleksandersen bargat kveanagiela bisuhemiin. Aleksandersen barggai dalle Finnmarkku skuvlladirektevrra joavkkus Čáhcesullos. Ja son veahkehiige su fitnet kvenagiela oahppogiellan skuvlii. Álggos oahpahišgohte sii suomagiela skuvllas Bissojogas 1970-logu loahpas, muhto skuvllamánáid vánhemat eai lohkan dán lean iežaset giellan, danne rievdadedje sii giellaoahpahusa nu ahte álge oahpahit kveanagiela 1985:s.

Kveanat boahtigohte Bissojohkii ja Levdnjii 1760-logus

Kveanat boahtigohte Bissojohkii ja Levdnjii 1768-logu rájes. Bissojogas gullui das rájes kveanagiella beaivvalašgiellan, ja dán áigge daddjo ja čállo ahte Porsáŋggugielda lea golmma gielat gielda, kveana-, sáme- ja dárogiella leat beaivválaš gielat, ja danne galggašii gielda lágidit dili nu ahte buot dát golbma giela ovdánivčče, muhto nu ii leat dilli dál, go gieldá lea mearridan loahpahit Bissojot skuvlla gos livččii lean vejolaš bisuhit kveanagiela oahppogiellan, lohká Terje Aronsen.

Kveangiella lea sierra giella

Stuorradiggi lea dohkkehan kveanagiela leat sierra giellan, muhto ruhta ii boađe gosge giela oahpaheapmái. Ráddehus lea bidjan kveanagiela heajut dássái, danne eai juollut dán gillii ruđalaš veahkki. Aronsen lohká ahte jos kvenagiella livčče lean seamma dásis go sámegiella, de livččii lean vejolaš oažžut eanet doarjaga ovdánahttit ja bisuhit giela earret eará vuođđoskuvlla dásis.