NRK Meny
Normal

Maxida Märak: – Bajásgeassit iežan máná lea munnje deháleamos

Artista, musihkkaproduseanta, sámi aktivista, eadni. Maxida Märakas leat olu rollat, muhto leat eadnin lea dat deháleamos, dadjá son. Mannan bearjadaga almmuhii ge son ođđa šuoŋa «Rebel», maid lea čállán iežas nieiddažii.

Maxida Märak

Maxida Märak hállida čájehit iežas nieiddažii ahte ii dárbbaš válljet juogo karrieara dahje bearašeallima. Sáhttá goappešagaid dahkat, jus háliida.

Foto: Inga Renate Buljo/NRK

Maxida Märak muitala ahte sus lea leamaš oalle ráfehis jahki, ja sutnje lea hui čielggasin šaddan man dehálaš lea ahte su nieiddaš beassá bajásšaddat danin gii son lea.

– Háliidan ávvudit iežan nieiddaža dáinna ođđa lávlagiin. Son lea nu čaffat! Mánát galget beassat veahá dáistalit ja leat veahá «rebeallat», eaige rávisolbmot álo galgga sin gieldit, dadjá Maxida ja mieđiha ahte dáidá iešge bajásšattadettiin leamaš veahá «rebealla», dahje nággár ja stuibmideaddji.

– Dan gal lean várra leamaš, ii oktage leat boasttuvuođa haga. In iežan bearraša ektui gal, go sii leat hui rahpasat politihkalaččat, muhto jáhkán gal ahte servodat lea mu atnán veahá stuibmideaddjin.

Maxida Märak

Maxida Märak doalai konseartta Gálssafestiválas mannan vahkkoloahpa

Foto: Inga Renate Buljo/NRK

Unohis sániid šaddan gullat

Bearaš gal lea álo dohkkehan Maxida ja movt son lea háliidan eallit eallima. Muhto son muitala ahte lea olu unohis sániid šaddan gullat, go eallá artistan seammás go lea eadnin, iige jáhke dievdoartisttaid šaddat vástidit daid seamma gažaldagaid go maid olbmot sus jerret.

Maxida hállida čájehit iežas nieiddažii ahte ii dárbbaš válljet juogo karrieara dahje bearašeallima. Sáhttá goappešagaid dahkat, jus háliida.

– Hui unnán olbmuin lea vejolašvuohta leat nu olu mánáin fárrolaga go mus, go mus lea dát bargu mii mus lea. Lean iežan hoavda, ja barggan olu ruovttus. Olbmot doivot ahte mun jávkkan olu, muhto dat ii leat duohta. Beasan ieš maid válljet guđe barggu vuoruhan váldit, ja guđe bargguid in váldde, lohká Maxida.

Háliida olahit dehálaš teavsttaiguin

Maxida lea viidát olahan iežas musihkain, ja lohká liikot čuojahit báikkiin gos eai dieđe nu olu Sámi ja sápmelaččaid birra. Son ráppege ruoŧagillii, juste fal dan dihte vai buohkat galget ipmirdit dan maid geahččala muitalit.

– Ráhkadan musihka vai olbmot besset dánsut. In ráhkat musihka politihkkema dihte, muhto dat leat dego vázzán giehtalagaid. Munnje lea goit hui dehálaš ahte buohkat ipmirdit maid dajan, dan dihte go dat maid dajan lea dehálaš.

Maxida čilge ahte ii son sáhte hutkat áššiid mat eai leat duođat dahje dehálaččat sutnje. Danne dávjá su musihkka lea dego su beaivegirji.

– Musihkka lea dego juoigan. Luohti leat dovddut maidda lea bidjan šuoŋa, ja go ráhkadan musihka, de bohtet dovddut ovdan. Olmmoš han čállá dan birra mii lea váimmus ja jurdagiin juste dalle, nu ahte musihkka rievtti mielde speadjalastá olbmo ja birrasa.

Suhtus

Maxida mieđiha ahte son sáhttá orrot oalle suhtus lávddi alde. Muhto čakčii áigu almmuhit ođđa EP, ja dadjá das leat olu eambbo positiiva šuoŋat go sus dássážii leat leamaš.

– Muhto mus lea leamaš hui dárbu čállit daid lávlagiid maid lean čállán. Jáhkán maid ahte sáhtán leat lávdde alde maid veahá balddihahtti ja suhtus, reašká Maxida Märak.