NRK Meny
Normal

Sáhttet go ivnnit váikkuhit lávlagii?

"Rukses balvvat", "Ruonas vuovdi", "Vilges buvssat". Die leat lávlagat main lea ivdni mielde lávllanamas. Muhto, váikkuha go ivdni man ge ládje lávlaga sisdollui?

IVNNIT (illustrasjonsbilde)
Foto: Wenche Marie Hætta / NRK

Gula: RUONAS VUOVDI/VILGES BUVSSAT

Ruonas vuovdi ja vilges buvssat

Issát Sámmol Heatta
Foto: Anne Olli / NRK

Ruoná lea dakkar ivdni man dutkit oaivvildit govvidit dorvvolašvuođa dahje ráfi. Heahteuvssaid bajábealde lea ruoná čuovga, ja dat čielgasit muitala ahte dohko lea buorre viehkalit. Mázelaš Issát Sámmol Heatta lea čállán ollu lávlagiid, ja okta su lávlagiin mii lea ollu gullon radios, lea "Ruonas vuovdi". Heatta dadjá ahte ivnniid lea vuogas váldit atnui lávllatekstii, muhto ahte lea bahá ahte ivdni šaddá "veahtta čájáhussan", ahte lea klišea. -Dat sáhttá šaddat beare diehttelas, dadjá Heatta.

Ann Mari Andersen ja Berit Margrethe Oskal

Berit Margrethe Oskal ja Ann-Mari Andersen Árdna-guossin

Foto: Trina Ragnhild Boine Stødle / NRK

Vielgat lea dat ivdni mii govvida buhtisvuođa ja vigihisvuođa. Ovdamearkka dihte, vilges muohta govvida luonddu ráinnasvuođa. Guovdageaidnolaš Berit Margrethe Oskal lávlu iežas vuosttaš cdas lávlaga "Vilges buvssat". Oskal dadjá ahte son álkit fuomáša go ivnnit leat lávlagiin ja ahte daid lea vuogas atnit go galgá govvidit man nu eallimis. -Ivdni lea dat mii mearrida makkár vuoigŋa šaddá teavsttas, dadjá Oskal.

Makkárat leat váimmu ivnnit?

Gula: VÁIMMU IVNNIT - INGA JUUSO

Inga Juuso almmuhii dán jagi cd mas lea namma "Váimmu ivnnit". Juuso čilge ahte son lea jurddašan ahte váimmu ivnnit leat dovddut, nu go ráhkisvuohta, vašši, gáđašvuohta ja nu ain.

Inga Juuso cd "Váimmu ivnnit"
Foto: Wenche Marie Hætta / NRK

Alddis lohká dán áigge hui "stressa" ivnniid iežas váimmus, go ii leat álo dilli dahkat dan maid háliidivččii. Nu go leat ovttas ustibiiguin ja bearrašiin.

Lávdečuovga váikkuha gehččiide

Gula: CUOVGA-DESIGNER JAN ÅGE BITI

Kárášjohkalaš Jan Åge Biti lea máŋga nuppelot jagi bargan čuovga-designerin. Ja Biti lohká ahte dat ivnnit maid son vállje lávdái soitet veahá earáláganat go dat maid dáčča čuovga-designer vállje. Biti lohká iežas dávjá válljet sámi ivnniid go bidjá lávdečuovgga.

Biti jáhkká ahte čuovga-designeris lea stuora váikkuhanvejolašvuohta, ahte movt geahččit vásihit konsearttaid dahje teáhterbihtaid. Lávdečuovggat sáhttet dagahit ahte lávlagat dovdojit galmmasin dahje liekkasin ja nu ain.

Muhto lávdečuovggat eai soaitte gal muitalit makkár mielladilis ieš dat čuovga-designer lea. -Son gal lea dan mađe guhká bargan dáinna ahte heajos beaivi ii gal mielddisbuvtte galbma čuovggaid, bohkosa Jan Åge Biti.