Hopp til innhold

Adveantakaleandar: Bihpporgáhkkonisu kantiinnas

Dán jagi adveantakalendera lea Beate Heide buvttadan NRK Sápmái.

pepperkakedamer
Foto: Beate Heide

Adveantakaleandar 04.12.16

Bihpporgáhkkonisu kantiinnas

Go adveanta lahkonišgođii ledje kantiinna nissoniin suollemasvuođat. Čužžo njunnálagaid ja snjiezistedje beare olmmoš lahkonii diskka, nu ahte mun áddejin ahte juoga lei boađi boađi. Juoga gelddolaš ja eahpedábálaš. Go njálgámus juovlanjaddehájat leavvagohte gievkkanis, ja stuorra bihpporgáhkkováimmut heŋgejuvvo feaskáriidda, de áddejin ahte juovllat lahkonišgohte, maiddá barggus. Juovlamánu vuosttaš beaivvi go bohten kantiinnai, de heaŋgái bihpporgáhkkonisu mu namain diskka badjel. In lean dušše mun, muhto earát maid ledje ožžon dearvvuođa diskka badjel. Jo, heaŋgájedje ollu bihpporgáhkkonissonat ja -albmát ráidun. Ja kantiidnanissonat ledje alcceset oastán juovlanigágahpiriid ja daid coggan, nu ahte kantiinnas lei albma juovladovdu olles mánu. Dasa lassin cahkkehedje gintalii ovdal mii bođiimet okta nubbi sisa iđđedis káfekohpain jávkadit nahkáriid čalmmiin.

Adveantakaleandar joavku
Foto: Beate Heide

Mu mielas lei hui hávski, ja hui njuorasmahtti go gudniin adnojuvvojin nie árvvus. Iđihii mojiid, ja dovden ahte lei dahkkon beroštumiin. Áddejin ahte sis lei leamaš somá go plánejedje dán unna skeaŋkka, ja ledje gealddus oaidnit mo mii dán válddiimet vuostá. Mojohallen ere govdadit álo go oidnen bihpporgáhkkonissona mas vilges gáhkkočiŋain lei čállon Beate, ja smihtten ahte gal ii dárbbašuvvo olu ovdal olmmoš dovdá ahte earát oidnet ja atnet du árvvus. Giitu nieiddaide kantiinnas, geat dagahedje munnje hui erenoamán juovlamánu. In ge jáhke ahte gáibidii nu ollu, dát unna dahkku, muhto gal dat liggii eanet váimmuid go dušše mu. Beroštupmi soaitit gáibidit veahá áiggi, muhto hárve ollu ruđa. Dan gánnáha smiehtadit, iigo nu?

Korte nyheter

  • Bjørnefelling i Tana: – Avventer rapport

    Politiet i Finnmark etterforsker fortsatt fellingen av bjørn i Tana, og det vil ta noe tid før de vet utfallet i saken.

    – Det er tatt avhør i saken. Politiet avventer fortsatt obduksjonsrapporten, før vi kan si noe mer, opplyser politiadvokat Lisa Sneve.

    En ungbjørn ble felt mandag i forrige uke, og saken etterforskers av politiet fordi det ikke var det lokale jaktlaget som skjøt bjørnen.

    I løpet av sommeren er det funnet flere drepte og skadede sauer i Tana. Statsforvalteren i Troms og Finnmark hadde gitt fellingstillatelse på en bjørn.

    Skytteren var ute for å se etter flere drepte sauer, og har påberopt seg nødverge i saken.

    Bjørn skutt i Tana mandag 8. august 2022.
    Foto: Samuel Frode Grønmo / NRK
  • Ássan- ja bálvalusguovddáš rahppo

    Máze ássan- ja bálvalusguovddáš rahppo go bargit leat sajis, čállá Ávvir. Suohkanjođiheaddji Kent Ailo Hætta duođašta ahte 12 leat ohcan almmuhuvvon virggiide. Leat ovcci 80 proseanta virggi mat galget devdot. Hætta muitala ahte ii sáhte muitalit justta goas ássan- ja bálvalusguovddáš rahppo, muhto duođašta ahte dat dahkko nu jođánit go ožžot bargiid sadjái.

    Máze bo- og servicesenter
    Foto: Verte landskap - arkitektur
  • Oscar-akademiija átnu ándagassii

    Oscar-akademiija lea atnun eamiálbmot aktivisttas ja neavttáris Sacheen Littlefeatheris ándagassii das mo láhttejedje suinna go son goasii 50 jagi áigge dassá hilggui Marlon Brando ovddas Oscara, dieđiha BBC.

    – Indiánarat lea gierdevaš álbmot, ii leat vássán go 50 jagi, láhttesta Littlefeather.

    1973:s son njuolgosáddagis hilggui Oscara Marlon Brando ovddas Oscara buoremus neavttár bálkkašumi, man son vuittii filmmain "The Godfather". Littlefeather muitalii sártnistis ahte Brandon ii háliit váldit vuostá Oscara dan sivas go mo filbmasuorgi meannuda amerihká eamiálbmogiid ja Wounded Knee dáhpáhusaid geažil.

    Dá lei vuosttaš politihkalaš cealkámuš Oscar-lávddis. Dát dáhpáhus váikkuhii Littlefeathera eallimii go maŋŋá dáhpáhusa son vealahuvvui ja olgguštuvvui filbmasuorggis.

    Sacheen Littlefeather, Roger Moore og Liv Ullmann
    Foto: Scanpix