NRK Meny
Normal

Guorus stovla

Vuordináigeráidu: Juovlamánu 24. beaivi

Snart er det jul
Foto: Terje Bendiksby, Bendiksby, Terje

Dán jagáš vuordináiggeráiddu lea Beate Heide buvttadan NRK Sámi ovddas

Vuordináigeráidu: Juovlamánu 24. beaivi.

Son lei min mielde measta olles jagi – 2014 – dan jagi midjas munno eallima jorggáldahtii. Moai massiime bárdnáme dán jagi. Son jámii 26 jagi boarisin. Ean goassige livččiime jáhkkán iežame dan vásihit. Váikko ge visot vánhemat čađat ellet baluin ahte mánáide juoga dáhpáhuvvá, de ean lean ráhkkanan dasa ahte moai galggaime fáhtehallat eallimii.

Dávjá jurdilan áhči eatni, go son mu nuppi áhku birra ságastii ja dajai sihke imaštaladettiin ja hervošettiin: «Jurdil, gávcci máná oaččui, ja gaittinat šadde bajás!» Ieš áhčibeale áhkku massii guhtta máná unnin, ja ovtta stuorra máná. Son ii máhttán vuollánit, holusat dárbbaše su – guhtta vel máná mat besse eallit ja boarásnuvvat. Muhto son vertii oahppat eallit morrašiin. Ja dán verte ge, oahppat eallit morrašiin go dat váldá du. Mielahis váillaheami gal jáhkán agálažžan. Maiddái go mii leat visot čoahkkanan, mii vertet joatkit su gehtte. Veadjemeahttun jurdagat dat leat ahte son ii galgga mielde eallimis ja eallima rievdademiin. Muhto moai jáhkke ahte gávdnojit vuogit oahppat morrašiin eallit.

Beate Heide

Beate Heide

Foto: Privat

Dát lea oahppu man gehtte livččen háliidan leahkit, muhto go eai leat ieža vejolášvuođat de lea bággu gazzat dán oahpu. Lea suige dat man namma lea ahte eallin manná viidásut. Moai letne mearridan ahte ean galgga vuodjut morrašii, ja letne hárjehallan eallit viidásut juo vuosttáš beaivvi rájes: duostat olggos mannat váikko soite unohis ja vuorddekeahtes hástalusaid šaddat duostut. Midjas mu heanemusat healmmastuhtii lei ahte lea vejolaš dahkat áibbas dábálaš diŋggaid. Go dan ipmirdeimme, dakkaviđe ealáskišgođiime gaittin dilálašvuođain. Moai ean hálit eallit báhtareaddjin, muhto váldit vuostá midja eallin addá, ja dalle ean máhte čiehkadit eange maŋidahttit maid dihte boahtá oassin morašteamis.

Háliidetne nai namuhit visot beroštumi ja buori jurdagiid maid letne ožžon. Munnos leat čađat telefovnnat riŋgen, ja sisa leat ihtán guossit, gáhkut, hearvarásit, koarttat, reivvet ja skeaŋkkažat. Olu čáppa jeđđehusaid letne gullan. Muhtumat leat čohkken munno bártni muittuid munnuide. Diekkár huolaheami lea leamaš buorre vásihit. «Son guhte lea ráhkistuvvon, ii jávkka,» čuoččui jápminalmmuhusas ja maiddái boaresváhnemiid rássebotnosis. Dát sánit leat munnuide gártan jeđđehussan. Ii aktage guhte lea aktii ráhkistuvvon, jávkka, mii guoddit sin váimmuineamet ja muittuineamet olles áiggi. Buorre lihkus leat nu mearehis holu buori muittut.

Moai letne devdon giitevašvuođain das maid son lea leamaš