NRK Meny
Normal

Kringkastingshistorie kan gå tapt

Telenorselskapet Norkring vil rive bygningane ved den gamle radiosendaren på Vigra. Det betyr at viktig kringkastingshistorie kan gå tapt for all tid.

Telenor vil rive bygningane ved den gamle radiosendaren på Vigra. Viktig kringkastingshistorie kan gå tapt for all tid.

Telenorselskapet Norkring vil rive bygningane ved den gamle radiosendaren på Vigra. Viktig kringkastingshistoria kan då gå tapt. FOTO/REDIGERING: Besnik Zogaj/Arild Pettersen.

Bygningane og utstyret som er lagra på Vigra er svært sentrale i norsk kringkastingshistorie.

Vigra kringkaster.

Venneforeininga blei danna i 2004 for å ta vare på kulturarven frå Vigra kringkastar.

Foto: NRK

No kan ein strid rundt opprydding av området føre til at bygningane rivast, og at planane om eit museum blir skrinlagt for godt. Jon Hildre, leiar i Venneforeininga for Vigra Kringkastar, syns situasjonen er fortvilande.

– Vi har jobba i snart tjue år for å ta vare på denne historia, og ingen har jobba meir enn grunneigaren for å ta vare på historia. No kan den forsvinne og det tykkjer eg er tragisk, seier Hildre.

Viktig rolle

Mellombølgesendingane frå Vigra kringkastar har spelt ei viktig rolle sidan dei blei sett i drift i 1935. Då 2. verdskrig braut ut vart sendaren sett på som den viktigaste i landet.

Vigra kringkastar

MINNER: Venneforeininga for Vigra Kringkastar ynskjer å etablere eit permanent museum i anlegget.

Foto: Besnik Zogaj / NRK

I mai 1940 vart sendaren bomba og åtte år seinare blei den rekonstruerte stasjonen opna av kong Haakon. Den 232 meter høge masta er borte, men framleis står bygningane igjen etter kringkastaren.

Venneforeininga for Vigra Kringkastar har dei siste 20 åra samla ei rekkje objekt for å dokumentere historia til sendaren og jobba for å etablere eit permanent museum i anlegget.

– Her ser vi originale merker etter engelske flyangrep, seier Hildre og viser fram eit av objekta dei har samla på.

Vil fjerne bygget

Området på Vigra er fylt av historiske objekt. Mykje av det gamle utstyret kan bli kasta dersom bygningane rivast. Både Venneforeininga og Giske kommune har protestert mot dette. Heller ikkje kulturavdelinga i fylket vil tilrå riving.

Jørgen Thaule i Telenor Kulturarv

Jørgen Thaule, direktør for kommunikasjon og samfunnsansvar i Telenor Broadcast, seier at det blir riving fordi dei har avtale med grunneigar om å rydde opp.

Foto: Telenor

Telenor Broadcast meiner dei har gjort alt dei kan for å bevare området. Norkring har bestemt seg for riving fordi dei har ein avtale med grunneigar om å rydde opp etter seg. Dei har prøvd å få til ei museumsløysing utan å lukkast, og meiner at riving er det einaste alternativet.

– Mange instansar har prøvd å bevare dette i ti-femten år og dessverre så har det ikkje lukkast. No må vi i Norkring oppfylle dei avtalane vi har med grunneigar, noko som inneber riving, seier Jørgen Thaule i Telenor Broadcast.

Grunneigaren seier til NRK at han ønskjer at Norkring og Telenor skal få nytte området til museum i framtida. Han meiner ein krangel mellom ulike Telenorselskap er grunnen til at bygningane står i fare for å bli rivne, og at det er Telenor aleine som kan avgjere denne saka.

– Våre fagmyndigheiter har bestemt at dei heller vil bruke pengane på ting som er meir verdt å ta vare på. Kjem det nye moment i saka så er vi alltid villig til å sjå på dei, seier Thaule.

Dokumentaren om historia til Vigrasenderen og rivinga av Vigramasta har premiere komande søndag på Vigra. Aalesund Smalfilmklubb har produsert filmen og kommentaren er lest inn av Harald Grytten. Turid Røsvik er intervjua i slutten av dette utdraget.