NRK Sámi birra

PÅ NORSK LENGER NED.

NRK Sápmi háliida áddejuvvot ođasmahttin, máŋggabealagin, luohtehahttin, deaŧalažžan ja buresdoaibmin.

DOAIBMAVIESSU

NRK Sámi váldodoaimmahat lea Kárášjogas gos ásahusas lea iežas doaibmaviessu mii lea ceggejuvvon Stálloláddui ja mii gárvanii 1984:s. Maŋŋil lea viessu viiddiduvvon guovtte geardde: 1995:s gárvanedje rádiobuvttadeapmái lanjat ja 2000:s gárvanii ođđa tv-viessu. Olles doaibmaviessu lea sullii 2300 njealjehasmetera stuoru. Dasa lassin lea NRK Sámis ovttasbargošiehtadus mii dahká vejolažžan geavahit maiddái Kárášjoga gielddai Kulturviesu mii lea huksejuvvon gitta sámerádiovissui.

SÁMI OVTTASBARGU

Maiddái suoma- ja ruoŧabealde leat sámerádiot. Suomabealde lea YLE Sámi Radio Anáris suoma riikarádio sierra guovllukantuvra ja ruoŧabealde lea SR Sámi Rádio Gironis ruoŧa riikarádio sierra doaimmahat.

Sámerádiot ráhkadit ollu prográmmaid ja sáddagiid ovttas ja juohke árgabeaivvi vuossárggas bearjadahkii lea iđitsátta dii. 0800-0830 ja beaivesátta dii. 14:00-15:00 mii gullo buot riikain oktanaga.

Boahtteáiggis galggašii ásahuvvot oktasaš rádiokanála dalle go digitála sáddenfierpmit váldojuvvojit atnui davviriikkain.

2001:a čavčča álggahuvvojit de oktasaš tv-ođassáddagat maid ráhkadit NRK Sámi Radio ja SvT Sámi TV Gironis.

Ja dát neahttaáviisa mas dáid dieđuid oaččut dat lea sámerádioid oktasaš.

GIELLA

Stuorimus oassi rádio- ja tv-sáddagiin lea davvisámegillii, muhto leat maid fásta sáddagat julev- ja lullisámegillii. Seammas go rádio-, tv- ja interneahttafálaldat lea deaŧálaš diehtojuohkima dáfus, de leat maid dát fálaldagat mávssolaččat go jurddaša sámegiela ovdanahttit ja seailluhit. Ja giellageavaheami birra lea NRK Sámi guhkesáiggeplánas daddjon:

"NRK Sápmi galgá leat rivttes giellaanu ovdagovvan. NRK Sámi mielbargit galget váldonjuolggadussan geavahit virggálaš sámegiela čállinvuogi. Dát gusto eretgáidameahttumit ođas- ja dieđáhusbálvalussii. Friija ságastallamis lea mielbargiin vuogasvuohta geavahit giellasuopmana, muhto sehtet eastat sániin ja dadjanvugiin mat eai leat nu oahppásat olbmuid gaskkas."

MIHTUT

NRK lea čujuhan iežas áigut leat okta dain deaŧáleamos gaskaomiin seailluhit ja ovddidit sámi servodaga. Ja danin NRK lea bidjan čuovvovaš guhkesáiggi mihtu sámegiel prográmmadoibmii:

Bajimuš mihttu:

NRK Sámi Radio galgá prográmmadoaimmainis leat mielde váikkuheamen dasa, ahte sápmelaččat sáhttet ja dáhttot leat sápmelaččat.

Váldomihttu:

NRK Sápmi ferte bargat čuovvovaš váldomihtuid guvlui vai ollašuhttá bajimuš mihtus:

1. Eatnat ja buorit sámi ođasfálaldagat.

2. Eatnat ja buorit sámi prográmmafálaldagat.

3. Árvodássi sámi gillii, kultuvrii ja iešvuhtii.

4. Kválitehtta hálddahuslaš ja teaknologalaš bálvalusain.

5. Alla fágalaš dássi, buorre fitnodatkultuvra ja márkanfievrredeapmi.

Oassemihtut:

Váldomihtuid juksan lea máŋgga oassemihtu duohken:

1.1 Ođasbálvalus mii muitala daid deaŧálaš ođđasiid sámegillii.

1.2 Ođasbálvalus mii muitala buot sámeguovlluin ođđasiid.

1.3 Ođasbálvalus mii muitala ođđasiid eara álgoálbmotguovlluin.

2.1 Rádiokanála mas lea prográmmafálaldat iešguđetlágan ulbmiljoavkkuide.

2.2 Tv-kanála mas lea prográmmafálaldat iešguđetlágan ulbmiljoavkkuide.

2.3 Interneahtta/máŋggamediala fálaldat iešguđetlágan ulbmiljoavkkuide.

3.1 Prográmmafálaldat mii nanne sápmelaččaid iešdovddu ja giela.

3.2 Prográmmafálaldat mii nanne ja ovdanahttá lullisámi giela ja kultuvrra.

3.3 Prográmmafálaldat mii nanne ja ovdanahttá julevsámi giela ja kultuvrra.

3.4 Prográmmat sámiid ja sámi diliid birra dárogillii.

4.1 Álkis ja beaktilis dagaldumit ja vuogádagat hálddahuslaš ja teaknologalaš bálvalusain.

4.2 Buorit ja vuogas buvttadan-, dihtor- ja kanturteaknihkkalaš rusttegat.

4.3 Lannjat, viesut ja rusttegat mat leat heivehuvvon prográmmabuvttadeapmái.

4.4 Fuolahit divišuvnna hálddahuslaš ja teaknologalaš beroštumiid.

5.1 Mielbargiid ja hoavddaid rekrutteren, oahpaheapmi ja ovdanahttin.

5.2 Orgánisašuvdna ja bargodagaldumit mat buoridit hovdema ja dahket barggu beaktileabbun.

5.3 DBS-bargu mii buorida loaktima ja bargobirrasa.

5.4 Informašuvdna doaimma birra ja doaimma márkanfievrredeapmi.

SÁDDAGAT

SÁDDENGUOVLU

NRK Sámis leat sihke riikasáddagat ja guovllusáddagat rádios. Guovllusáddagat gullojit P2:s Stáiggu sáddenrusttegis davas ja Oslu-guovllus (90,2 Mhz). Riikasáddagiid sáhttá dieđosge gullat P2:s miehtá Norgga. Ja dasto gullojit buot sáddagat suomabeale Sámis go YLE Sámi Radio sádde daid iežas rádiokanalas. NRK Sápmi lea maid 1999-čavčča rájes geahččaladdama dihte sádden prográmmaid digitála fierpmis (DAB) Guovdageainnus, Kárášjogas ja lulli-Norggas.

RÁDIOSÁDDAGAT

Iđitsáddagat
Vuossárggas bearjadahkii leat juohke iđida sámegiel sáddagat NRK P2:s. Sáddagat álget dii. 07:00 ja bistet 2 diimmu, gitta dii. 09:00 rádjái. Iđitsáddagat leat guovllusáddagat ja gullojit dalle davvin ja Oslo-guovllus.

Beaivesáddagat
Vuossárggas bearjadahkii leat maiddái sámegiel sáddagat beaivet NRK P2:s. Dát sáddagat leat riikasáddagat ja sáddejuvvojit dii. 13.30-14.00.

Maŋŋilgaskabeaisáddagat
Vuossárggas duorastahkii leat sámegiel rádiosáddagat NRK P2:s dii. 14.00-17.30. Sáddagat leat guovllusáddagat ja gullojit dalle davvin ja Oslo-guovllus. Bearjadagaid álget sáddagat juo dii. 13.00 go dalle sáddejuvvo vahkkosaš dárogiel prográmma ”Rapport fra Sameland” mii bistá diibmobeali.

Vahkkoloahpasáddagat
Sihke lávvordagaid ja sotnabeivviid NRK Sámi Radios leat sáddagat dii. 18.00-19.00. Goappaš beivviid leat diet sáddagat guovllusáddagat.

Juohke sotnabeaivvi dii. 22.30 sáddejuvvo maid diibmobeallásaš prográmma "Rapport fra Sameland" riikafierpmis NRK P1:s. Diet prográmma lea dárogillii.

NRK Sámi Radio sádde muđui ođđasiid ja eara ságaid buot beivviid jagis, maiddái stuorimus bassebeivviid.

TV-SÁDDAGAT

TV-ođđasat
Borgemánu 20. beaivvi 2001 ráhkadišgođii NRK ja SvT tv-ođđasiid sámegillii. Sáddagat leat álggu rájes 10 minuvtta mánnodagas bearjadahkii juohke vahku earret juovllaidáigge ja geasset. Ođđajagimánus 2002:s searvvái maiddái YLE dán ovttasbargui.

TV-ođđasat sáddejuvvojit riikafierpmis sihke norgga- ja ruoŧabealde. Suomabealde dat sáddejuvvojit njuolgga dušše davimus oasis Lappi leanas, muhto geardduhuvvojit maŋŋelis eahkedis YLE digitála tv-fierpmis. Ođđasat teakstejuvvojit dárogillii norggabealde ja ruoŧagillii ruoŧabealde. Suomabealde ii teakstejuvvo njuolggosátta, muhto geardduhusat digitála fierpmis teakstejuvvojit suomagillii.

Ođđasat galget muitalit sápmelaččaide guoski ođđasiid, muhto maiddái deaŧaleamos sisriika- ja olgoriikaođđasiid. Ođđasat galget maiddái earenoamážit gozihit álgoálbmogiidda guoski áššiid.

Mánáid-tv
Juohke vahku, earret geasset, ráhkada NRK Sámi Radio tv-prográmmaid mánáide. Prográmmat leat sámegillii ja sáddejuvvojit riikafierpmis NRK1:s. Buot mánáidprográmmat sáddejuvvojit 2 geardde seamma vahku.

"Árdna"
Sámi Radio tv-doaimmahus ráhkada maid mánnosaš mágasinprográmmaid main sáhttá leat iešguđet lágan sisdoallu. Prográmmat sáddejuvvojit riikafierpmis NRK1:s.

DAB-SÁDDAGAT

NRK Sápmi lea 1999:i rájes buvttadan geahččalansáddagiid digitála fierpmis (DAB:s). Sáddagiid sáhttá gullat dain guovlluin gosa digitála sáddenrusttegat leat ceggejuvvon. Lulli-Norggas sáhttá juo oalle viidat gullat daid sáddagat, muhto sámeguovlluin lea vuos dušše Guovdageidnui ja Kárášjohkii ceggejuvvon digitála sáddenrusttegat. Visot dan maid NRK Sámi Radio sádde digitála fierpmis sáhttá maid gullat NRK Nettradios.

Earret daid dábalaš sáddagiid de lea digitála fierpmis juohke beaivvi sierra sátta mii gohčoduvvo "Digiduottar" ja sáddejuvvo dii. 12.00-13.30.

Muđui lea NRK Sámi Radio maid sádden 3. divišuvnna spábbačiekčamiid main Guovdageainnu dahje/ja Kárášjoga joavkkut leat mielde.

KRINGKASTINGSHUS

NRK Sámi Radio har sin hovedredaksjon i Karasjok. Redaksjonen har siden 1984 hatt eget kringkastingshus ved Stálloláttu. Huset er senere utvidet to ganger. I 1995 ble nye produksjons-lokaler for radio tatt i bruk og i 2000 stod det nye tv-huset ferdigbygd. Hele kringkastingshuset er ca. 2300 kvadratmeter stort. En samarbeidsavtale med Karasjok kommune sikrer dessuten NRK Sámi Radio muligheten til å bruke Kulturhuset som er bygget vegg i vegg med sameradiohuset.

SAMISK SAMARBEID

Det finnes sameradioer også på finsk og svensk side av Sameland. I Finland er YLE Sámi Radio i Enare et distriktskontor i Yleisradio og i Sverige er SR Sámi Radio en egen enhet i Sveriges Radio.

Sameradioene lager mange programmer og sendinger i samarbeid. Hver dag fra mandag til fredag er det en felles morgensending kl. 08:00-08:30 og ettermiddagssending kl. 15:00-16:00 som sendes samtidig i alle landene.

Det er meningen å etablere en felles radiokanal når det digitale sendernettet er ferdig i de nordiske landene.

Høsten 2001 etablerte NRK Sámi Radio og SvT Sámi TV i Kiruna daglige samiske nyhetssendinger på fjernsyn. Fra januar 2002 har også YLE Sámi Radio deltatt i dette samarbeidet.

Og nettavisen hvor du kan lese denne informasjonen er felles for SR Sámi Radio og NRK Sámi Radio.

SPRÅKET

Størstedelen av NRK Sámi Radios radio og tv-sendinger er på nordsamisk, men det er også permanente sendinger på lule- og sørsamisk. Det samiske radio-, tv- og internett-tilbudet er viktig mht. informasjon for samene, men tilbudene er også viktige mht. bevaring og utvikling av det samiske språket.

MÅL

NRK ønsker selv å være en av de viktigste aktører for bevaringen og utviklingen av det samiske samfunn. Derfor har NRK satt følgende langsiktige mål for den samiskspråklige program-virksomheten:

“NRK Sápmi skal gjennom sin programvirksomhet medvirke til at alle samer kan og vil være samer, og at landets øvrige befolkning får økt kunnskap om samer og den samiske kulturen og samfunnet.”

SENDINGER

SENDEOMRÅDE

NRK Sápmi har både rikssendinger og regionale sendinger i radio. De regionale sendingene kan høres på P2 nord for Steigen og i Oslo-området (90,2 Mhz). Rikssendingene på P2 kan høres på P2 over hele landet. I tillegg kan de fleste sendinger høres i finsk Sameland fordi YLE Sámi Radio distribuerer sendingene i sin egen radiokanal. NRK Sápmi har siden høsten 1999 også distribuert sendingene sine på det digitale nettet (DAB) i Kautokeino, Karasjok og Sør-Norge.

Dessuten distribueres NRK Sápmi sendinger på NRK Nettradio.

RADIOSENDINGER

Morgensendinger
Hver morgen fra mandag til fredag er det samiske sendinger i NRK P2. Sendingene begynner kl. 07:00 og varer i 2 timer frem til kl. 09:00. Morgensendingene sendes regionalt og kan derfor høres i nord og i Oslo-området.

Dagsendinger
Fra mandag til fredag er det også samiske sendinger på dagtid i NRK P2. Disse sendingene sendes på riksnettet kl. 13:30-14:00.

Ettermiddagsendinger
Fra mandag til torsdag er det samiske radiosendinger på NRK P2 kl. 14:00-17:30. Sendingene sendes regionalt og kan derfor høres i nord og i Oslo-området. På fredager begynner sendingene allerede kl. 13.00. Da sendes det ukentlige norskspråklige programmet ”Rapport fra Sameland” som varer en halvtime.

Helgsendinger
Både lørdager og søndager har NRK Sámi Radio sendinger kl. 18.00-19.00. Begge dagene er sendingene regionale.

Hver søndag kl. 22.30 sendes programmet "Rapport fra Sameland" på riksnett i NRK P1. Programmet er på norsk.

NRK Sámi Radio lager forøvrig nyhetssendinger og andre programmer alle dager i året, også på de store høytidsdagene.

TV-PROGRAMMER

TV-nyheter
20. august 2001 startet NRK og SvT fjernsynsnyhetssendinger på samisk. Sendingene er på 10 minutter og sendes fra mandag til fredag hver uke, unntatt i romjula og sommeren. I januar 2002 har også YLE gått med i dette samarbeidet.

TV-nyhetene sendes på riksnettet i Norge og Sverige. I Finland sendes nyhetene direkte bare i nordre del av Lapplands län, men de repriseres senere på kvelden i YLE digitale tv-kanal. Nyhetene tekstes til norsk i Norge og til svensk i Sverige. Direktesendingen tekstes ikke i Finland, men reprisene på digitalnettet tekstes til finsk.

Nyhetene skal fortelle samiske nyheter, men også de viktigste inneriks- og utenriksnyhetene. Nyhetssendingene skal prioritere bevåkningen av saker som berører urfolk.

Nyheter
Fra august 2001 har NRK Sápmi laget og sendt daglige nyhetssendinger i fjernsyn. Sendingene går mandag til fredag kl. 17:00-17:15 på riksfjernsyn. Nyhetssendingen Ođđasat produseres i samarbeid med YLE Sámi Radio og SvT Sápmi, og sendingen går også i Finland og Sverige. Ođđasat lages på samisk, men tekstes til hhv. norsk, svensk og finsk.

Ođđasat sendes på NRK1, men er også tilgjengelig på NRK Nett-TV.

Barneprogrammer
NRK Sápmi lager og sender barneprogrammer, Mánáid TV, i fjernsyn hver uke, unntatt om sommeren. Programmene er på samisk og sendes på riksfjernsyn i NRK1. Alle barneprogrammer sendes i reprise samme uke som førstegangs utsendelse.

"Árdna"
Sámi Radios fjernsynsavdeling lager månedlige magasinprogrammer med variert innhold. Programmene sendes på riksfjernsyn i NRK1.

DAB-SENDINGER

NRK Sápmi har siden høsten 1999 sendt sine sendinger på det digitale nettet (DAB). Sendingene repriseres opptil flere ganger og kan høres i de områdene der det digitale nettet er utbygd. I Sør-Norge er nettet relativt godt utbygd, men i sameområdet er det foreløpig bare Kautokeino og Karasjok som har digitale sendere. Alt som NRK Sámi Radio sender på det digitale nettet kan også høres på NRK Nettradio.

Ellers har NRK Sápmi også overført 3. divisjonskamper i fotball der Kautokeino og/eller Karasjok og/eller Porsanger har spilt.